emea business monitor

Οι ελληνικές βιομηχανικές ΜμΕ επενδύουν στην καινοτομία

Τη σημαντική υστέρηση της Ελλάδας έναντι των υπόλοιπων ευρωπαϊκών χωρών τόσο σε επίπεδο δαπανών Έρευνας & Ανάπτυξης (Ε&Α) όσο και σε θεσμικούς παράγοντες που προάγουν την καινοτομία, καταγράφει νέα μελέτη Εθνικής Τράπεζας.

Ειδικότερα, σύμφωνα με το Δείκτη Καινοτομίας που κατασκεύασε η Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας, η Ελλάδα κατατάσσεται στην 34η θέση μεταξύ 44 ευρωπαϊκών χωρών, υστερώντας σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου τόσο σε εισροές (δηλαδή, σε επίπεδο θεσμών, ανθρώπινου δυναμικού, υποδομών, χρηματοδότησης και ανάπτυξης αγοράς) όσο και σε εκροές (δηλαδή, καινοτομικά αποτελέσματα σε επίπεδο ακαδημαϊκό, επιχειρηματικό, οικονομικό αλλά και ψηφιακό).

Παρά το δυσμενές αυτό περιβάλλον, οι ελληνικές βιομηχανικές ΜμΕ καταφέρνουν να καινοτομούν (σε ποσοστό 43% του τομέα έναντι 50% στην ΕΕ), με τις καινοτόμες επιχειρήσεις να επιτυγχάνουν υψηλότερες αποδόσεις τόσο σε επίπεδο πωλήσεων όσο και κερδοφορίας. Σύμφωνα με τη μελέτη, οι καινοτόμες επιχειρήσεις πέτυχαν αύξηση του κύκλου εργασιών τους την προηγούμενη 5ετία της τάξης του 11,2% – έναντι μόλις 0,2% για τις μη καινοτόμες – ενώ παράλληλα πέτυχαν υπερτριπλάσια βελτίωση του επιπέδου κερδοφορίας τους (+4,8 ποσοστιαίες μονάδες έναντι +1,5 για τις μη καινοτόμες).

Ηγέτες ή Μιμητές;

Καθώς, πέρα από την ανάπτυξη καινοτομικής δραστηριότητας, ιδιαίτερη αξία έχει και η ποιοτική διάστασή της, η μελέτη διακρίνει τις καινοτόμες επιχειρήσεις σε δύο επιμέρους κατηγορίες: Ηγέτες (επιχειρήσεις που παράγουν οι ίδιες καινοτομία) και Μιμητές (επιχειρήσεις που υιοθετούν καινοτομίες).

Σε επίπεδο Μιμητών η Ελλάδα βρίσκεται σχετικά κοντά στα ευρωπαϊκά δεδομένα (περίπου 40% του τομέα), ωστόσο το ποσοστό των Ηγετών στην Ελλάδα (5% του τομέα) παρουσιάζει σημαντική υστέρηση έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου (της τάξης του 28%). Παρόλ’ αυτά, διαπιστώνονται σημαντικές συνέργειες μεταξύ των Ηγετών και των Μιμητών, οι οποίες οδηγούν σε βελτίωση της παραγωγικότητας του συνόλου των καινοτόμων επιχειρήσεων.

Η κατηγορία των Ηγετών, σε κάθε περίπτωση, έχει ένα σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα, τόσο σε όρους κερδοφορίας όσο και προσβασιμότητας στις διεθνείς αγορές. Το πλεονέκτημα αυτό πηγάζει από την εστίαση της στρατηγικής τους στην ανάπτυξη καινοτόμων προϊόντων αλλά και τις ενέργειες που ακολουθούν για την υλοποίηση της (ανάπτυξη δομών Ε&Α και συνεργασιών με την ακαδημαϊκή κοινότητα).

Αλλαγή πλεύσης

Εστιάζοντας στα στρατηγικά πλάνα των βιομηχανικών επιχειρήσεων για το μέλλον, η μελέτη παρατηρεί μια τάση ενίσχυσης της καινοτομικής τους δραστηριότητας, καθώς 1 στις 3 μη καινοτόμες ΜμΕ (αντιστοιχώντας στο 15% του συνόλου των ΜμΕ) έχει ήδη εκπονήσει σχέδια καινοτομίας για την επόμενη 5ετία.

Σημειώνεται, εδώ, ότι το ποσοστό αυτό είναι επαρκές ώστε η Ελλάδα να προσεγγίσει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε ποσοστό καινοτόμων επιχειρήσεων (ανεξαρτήτως ποιότητας, δηλαδή Ηγετών ή Μιμητών). Το όφελος για την ελληνική οικονομία από την υλοποίηση των εν λόγω σχεδιαζόμενων στρατηγικών, σύμφωνα με τη μελέτη, αγγίζει τα 0,7 δις ευρώ ετησίως.

Ωστόσο, πέρα από την ενίσχυση του αριθμού των καινοτόμων επιχειρήσεων (που φαίνεται να είναι μια ήδη σε εξέλιξη διαδικασία), ζητούμενο παράλληλα είναι η ποιοτική αναβάθμιση της εγχώριας καινοτομίας, η οποία μπορεί να επιτευχθεί μέσω της βελτίωσης του περιβάλλοντος στο οποίο οι επιχειρήσεις καλούνται να υλοποιήσουν την καινοτομική τους στρατηγική.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη μελέτη, εάν η υλοποίηση των σχεδιαζόμενων στρατηγικών των ΜμΕ συνοδευτεί από την αναβάθμιση του περιβάλλοντος καινοτομίας της χώρας μας στο επίπεδο του ευρωπαϊκού μέσου όρου, το επιπλέον όφελος για την οικονομία σε ορίζοντα 5ετίας μπορεί να αγγίξει τα 3,3 δις ευρώ ετησίως. Επιπλέον, το όφελος αυτό μπορεί να αυξηθεί ως τα 4 δις ευρώ, αν οι επιδόσεις της χώρας φθάσουν στο επίπεδο των 3 κορυφαίων ευρωπαϊκών χωρών.

Ως προτεραιότητες πολιτικής για την επίτευξη της θεσμικής σύγκλισης αναγνωρίζονται η ενίσχυση των οδών χρηματοδότησης μετοχικού κεφαλαίου (π.χ. VCs), η βελτίωση των υποδομών (κυρίως στον τομέα ICT) και η δημιουργία διασυνδέσεων επιχειρηματικής και ακαδημαϊκής κοινότητας.

Πηγή: Startupper